Andijon shahrining sinantrop muhitlarida Asteraceae Juss. oilasi vakillarining tarqalishi va ekologik xususiyatlari

14.01.2026 Scientific Bulletin. Series: Biological Research №8 14-23
Author:

SIDIQJONOV Nodirbek Mahmud oʻgʻli

biologiya fanlari bo'yicha falsafa doktori, Andijon davlat universiteti Ekologiya va botanika kafedrasi katta oʻqituvchisi. E-mail: n.sidiqjanov@mail.ru

Abstract:
Maqolada Andijon shahri urbanoflorasida tarqalgan Asteraceae Juss. oilasiga mansub sinantrop oʻsimliklarning hozirgi holati, tarqalish biotoplari, hayotiy shakllari toʻgʻrisida ma'lumotlar keltirilgan. Sinantrop oʻsimlik turlarining roʻyxati va sinantroplik darajalari keltirilgan. Olib borilgan dala tadqiqotlari, ilmiy manbalar va gerbariy namunalari tahlili asosida Andijon shahri urbanoflorasida oilaning 32 turkumga mansub 54 turi uchrashi aniqlangan. Mazkur oʻsimliklarning sinantroplik darajasi tahlil qilinganda, 24 tur majburiy sinantrop, 14 tur fakultativ sinantrop, 10 tur shartli sinantrop va 6 tur sinantrop emasligi ma'lum boʻlgan.
References:
1. Makhkamov T., Kortz A., Hejda M., Brundu G., Pyšek P. Naturalized alien flora of Uzbekistan: species richness, origin and habitats // Biological Invasions, 2024. – № 9(26). – P. 1–12.
2. Naraliyeva N.M., Sidiqjanov N.M. About territorial plants in different biotopes of Andijan city // “Zamonaviy biologiyaning dolzarb muammolari: yechimlari, istiqbollari va oʻqitishda fan-taʻlim integratsiyasi” mavzusidagi xalqaro ilmiy-amaliy konferentsiya materiallari. – Chirchiq, 2023. – B. 59-62.
3. Naraliyeva N.M., Ibrohimova G.A., Sidiqjanov N.M. Andijon shahri texnogen hududlarining yuksak o‘simlik turlari haqida (aeroport hududi misolida) // NamDU Ilmiy axborotnomasi. – 2023. – № 7. – B. 217-222.
4. Protopopova V.V. Synanthropic flora of Ukraine andways of its development. – Kiev: Naukova DumkaPress, 1991. – 202 с.
5. Sidiqjanov N.M., Fazliddinov F. Flora of areas with activity of transportation (Andijan city as an example) // 1st intеrnаtiоnаl соnfеrеnсе: ‘Соnsеrvаtiоn оf Еurаsiаn biоdivеrsitу: соntеmроrаrу рrоblеms, sоlutiоns аnd реrsресtivеs’. Раrt II. Мау 15-17, 2023, Аndijаn Stаtе Univеrsitу, Аndijаn, Uzbеkistаn, 2023. – Р. 85-88.
6. Sidiqjanov N.M., Fazliddinov F. Biomorphological analysis of higher plants in the urban flora of andijan city // 1st intеrnаtiоnаl соnfеrеnсе: ‘Соnsеrvаtiоn оf Еurаsiаn biоdivеrsitу: соntеmроrаrу рrоblеms, sоlutiоns аnd реrsресtivеs’. Раrt II. Мау 15-17, 2023, Andijan State University, Andijan, 2023. – P. 88-90.
7. Sennikov A.N., Tojibaev K.S., Beshko N.Y., Esanov H.K., Jenna Wong, L., Pagad S. Global Register of Introduced and Invasive Species – Uzbekistan. Version 1.3. Invasive Species Specialist Group (ISSG). 2018.
8. Thellung A. Einteilung der Ruderal und Adventivflora in genetische Gruppen. In: Naegeli O. Et Thellung A. (eds.). Die Flora des Kanton Zürich, 1. Teil. Die Ruderalund Adventivflora des Kanton Zürich. Vjschr. Naturforsch. Ges. Kanton Zürich. 1905. – № 50. – P. 232-236.
9. Pyšek P., Prach K., Rejmanek M., Wade M. (eds.). Plant Invasions. General Aspects and Special Problems. Amsterdam: SPB Academic Publishing, 1995. – 257 p.
10. Тохтарь В.К., Грошенко С.А. Глобальные инвазии адвентивных видов растений: проблемы и перспективы исследований // Науч. ведомости БелГУ. Сер.: Естеств. науки. 2008. – Вып. 7. – Т. 7. – С. 50-54.
For citation:
Nodirbek M. Sidikjanov, Mashkhura M. Mukumjonova, Mubina Sh. Shavkatova, Ma'murjon M. Makhamatjonov DISTRIBUTION AND ECOLOGICAL CHARACTERISTICS OF ASTERACEAE JUSS. FAMILY REPRESENTATIVES IN THE SYNANTHROPIC ENVIRONMENTS OF ANDIJAN CITY Ilmiy xabarnoma. Seriya: Biologik tadqiqotlar – Scientific Bulletin. Series: Biological Research. 2024. 8(84). 14-23.