ACANTHOPHYLLUM TURKUMI ALBIDUM VA TENUIFOLIUM TURLARI TO‘PGULLARINING ANATOMIK TUZILISHINI QIYOSIY O‘RGANISH

07.04.2026 Ilmiy xabarnoma. Seriya: Biologik tadqiqotlar №8
Muallif:

RO‘ZMATOV Ergashali Yuldashevich

Andijon davlat universiteti Ekologiya va barqaror rivojlanish kafedrasi professori, biologiya fanlari nomzodi E-mail: ergashali@adu.uz

Hammualliflar:

MADUMAROV Tolibjon Abdumalikovich

Andijon davlat universiteti Ekologiya va barqaror rivojlanish kafedrasi

Annotatsiya:
Maqolada turli muhit sharoitida o‘suvchi Acanthophyllum turkumiga mansub A. albidum Schischk. va A. tenuifolium
Schischk. turlarining har xil areallardagi o‘simliklari gul tuzilishining anatomik belgilari ontogenezda
o‘rganildi. Olingan natijalar tashqi muhit omillariga moslashish jarayonida tuklarning qalinlashishi, gulyonlik
darajasi hamda kosabarglardagi og‘izchalarning (anizotsitli, anomotsitli) primitivroq tuzilishini ko‘rsatdi va bu
turlarning evolyutsiyasi hamda sistematikasiga oid masalalarni yoritishga imkon beradi
Kalit so'zlar:
flora ontogenez vegetatsiya epiderma kutikula anomotsit va anizotsitli trixomalar braxiblast gul to‘pgul populyatsiya
Adabiyot:
1. Шишкин Б.К. Колючелистник Acanthophyllum C.A.Mey. / В кн.: Флора СССР. В 30-ти томах. Том
6. – Москва–Ленинград: Изд-во АН СССР, 1936. – С. 780–801.
2. Мусаева М., Закиров К.З. Материалы по систематике рода Acanthophyllum C.A.Mey. s.l. – Ташкент:
Фан, 1987. – 84 с.
3. Турсунов Ж. Антэкология и эмбриология сапониноносных гвоздичных Средней Азии. – Ташкент:
Фан, 1988. – 200 с.
4. Мадумаров Т.А. Морфолого-анатомическое строение представителей сапониноносных родов
сем. Caryophyllaceae Juss.: Дисс. … д-ра биол. наук. – Ташкент, 2005. – 269 с.
5. Введенский А.И. Acanthophyllum C.A.Mey. – колючелистник / В кн.: Флора Узбекистана. Т. 2. –
Ташкент: Изд-во АН УзССР, 1953.– С. 409–415.
6. Бондаренко О.Н. Acanthophyllum C.A.Mey. – Колючелистник / В кн.: Определитель растений
Средней Азии. В 10 томах. Т. 2. – Ташкент: Фан, 1971. – 294 с.
7. Быкова Н.Б., Турсунов Д.Ю. К анатомии колючелистников / Морфологическая эволюция высших
растений. Тезисы докладов совещания по физиологии растений. – Москва: МОИП, 1981. – С. 20–22.
8. Мусаева М. Особенности роста и развития Acanthophyllum glandulosum Bge. в условиях богары //
Узбекский биологический журнал. – 1977. – № 6. – С. 37–39.
9. Мусаева М. Сроки хранения и всхожесть семян видов рода Acanthophyllum C.A.Mey. // Узбекский
биологический журнал. – 1981. – № 3. – С. 56–57.
10. Мусаева М. Экспериментальное изучение представителей родов Acanthophyllum C.A.Mey. и Allochrusa
Bge.: Автореф. дис. … канд. биол. наук. – Ташкент, 1983. – 21 с.
11. Ўзбекистон Республикасининг Қизил китоби. Ўсимликлар. II жилдлик. 1-жилд. – Тошкент: Chinor
ENK, 2009. – 356 б.
12. Рузматов Э.Ю., Мадумаров Т.А. Морфологическое изучение растений различных популяций
Acanthophyllum albidum Schischk. в онтогенезе // Ўзбекистон биология журнали. – 2006. – № 5. – С.
21–24.
Iqtibos uchun:
E.Y. Ruzmatov, T.A. Madumarov COMPARATIVE STUDY OF THE ANATOMICAL STRUCTURE
OF INFLORESCENCES IN ACANTHOPHYLLUM ALBIDUM
AND A. TENUIFOLIUMIlmiy xabarnoma. Seriya: Biologik tadqiqotlar – Scientific Bulletin. Series: Biological Research. 2025.
8(92). 5-12.